İsrail’in Vergi Gelirlerine El Koyması Filistin’de Sağlık Krizine Yol Açtı: Yüzlerce İlaç Tükenme Tehlikesiyle Karşı Karşıya
Filistin Sağlık Bakanlığı, İsrail’in Filistin yönetimine ait vergi gelirlerine el koymasının ülkedeki sağlık sistemini derinden etkilediğini ve yüzlerce ilacın tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu duyurdu. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, İsrail’in Filistin’den topladığı vergi gelirlerine yönelik kesintilerinin, ülkeye ithal edilen mallar üzerinden alınan vergileri kapsadığı belirtildi. Bu durumun, merkezi depolarda bulunan 726’dan fazla ilaç ve tıbbi malzeme türünün stoklarının kritik seviyelere düşmesine yol açtığı vurgulandı. Özellikle hayati önem taşıyan ilaçlar, kanser tedavisi için kullanılan onkoloji ilaçları ve acil durum stoklarında ciddi bir sıkıntı yaşandığı aktarıldı.
Mevcut krizin, diyaliz, kronik rahatsızlıklar ve özel tıbbi bakıma ihtiyaç duyan binlerce hasta ile birlikte 4 bin kanser hastasının hayatını doğrudan tehdit ettiği ifade edildi. Açıklamada, toplam 520 temel ilaçtan 180’inin stoklarının tükendiği, 97 onkoloji ilacından 50’sinin tamamen bittiği belirtildi. Ayrıca, 79 çeşit laboratuvar malzemesi ve 265 özel tıbbi sarf malzemesinin de bulunmadığı, bu durumun tanı, tedavi ve cerrahi hizmetlerini de olumsuz etkilediği kaydedildi.
Bakanlık, kötüleşen sağlık krizinin temel nedenini, İsrail’in yaklaşık 15 aydır Filistin’e ödenmesi gereken vergi fonlarını (hükümet gelirlerinin yaklaşık yüzde 68’ini oluşturuyor) ödemeyi durdurmasına bağladı. Bu durumun, ilaç şirketlerinin ve tedarikçilerinin ödemelerini yapamamalarına ve tedarik süreçlerinde aksamalara neden olduğu ifade edildi. İşgal altındaki Filistin toprakları, dış ticarette İsrail’e bağımlı olmaya devam ederken, ithalat ve ihracatın büyük ölçüde İsrail veya Tel Aviv yönetiminin kontrolündeki noktalardan gerçekleşiyor. İsrail yönetimi, 1994 tarihli Paris Ekonomi Protokolü uyarınca Filistin yönetimi adına vergi topluyor ve bu fonları Filistin hazinesine aktarıyordu. Ancak İsrail, Filistin yönetiminin mahkum ve eski mahkumlara yaptığı ödenekleri gerekçe göstererek 2019 yılından bu yana bu vergilerde kesintiler yapıyor. Bu kesintiler nedeniyle Filistin yönetimi, Kasım 2021’den bu yana kamu çalışanlarının maaşlarını tam olarak ödeyemiyor.