Bulgaristan’dan Zorunlu Göç: 37 Yıl Sonra Bile Unutulmayan Kimlik Mücadelesi ve Travmalar
Bulgaristan’da uygulanan baskıcı asimilasyon politikaları nedeniyle 350 bin Türk’ün Türkiye’ye zorunlu göçünün üzerinden 37 yıl geçti. Bu süreçte yaşananlar, göç eden Türklerin hafızasından silinmiyor. Mustafa Mehmed İbrahimov’un kızı Sevinç Deniz, babasının isim değişikliğini reddettiği için Bulgar polisi tarafından gözaltında işkenceyle öldürüldüğünü anlattı.
Deniz, asimilasyon öncesi Bulgaristan’da huzurlu bir yaşamları olduğunu ancak 1983 sonrası her şeyin değiştiğini belirtti. Babasının, ismini değiştirmeyi reddettiği için evinden alınıp 4 gün boyunca işkenceye maruz bırakıldığını ve hayatını kaybettiğini gözyaşları içinde aktardı. Babasının tabutunda yazan yeni ismin, kimliğinin zorla değiştirildiğinin acı bir kanıtı olduğunu vurgulayan Deniz, “Kefenini açtığımda göğsü ve boğazında kesik izleri vardı. Her yeri mordu. Babamın kulağında parmak izleri vardı. Neden bize ayrımcılık yaptılar?” diyerek tepkisini dile getirdi.
Deniz, babasının henüz 41 yaşındayken öldürüldüğünü ve bu durumun ailesini perişan ettiğini söyledi. 1989 Haziran’ında Türkiye’ye “zorunlu göçle” geldiklerini ve dönemin Başbakanı Turgut Özal sayesinde yeni bir hayata başladıklarını ifade etti.
Benzer bir deneyimi yaşayan 64 yaşındaki Nurettin Öztürk de asimilasyon döneminde ismini değiştirmeye itiraz ettiği için emniyete çağrıldığını ve üç gün içinde ülkeyi terk etmesi gerektiği tehdidiyle karşılaştığını anlattı. Elektrik ve su borcunu ödeyerek Kızanlık kentine taşınmak zorunda kaldığını belirten Öztürk, Türkiye özlemiyle yaşadıklarını ve Turgut Özal döneminde devlet desteğiyle de olsa kendi ayakları üzerinde durmaya çalıştıklarını ifade etti. Bugünlerine şükreden Öztürk, Türkiye’den memnun olduklarını ancak Bulgaristan’ın da kendi vatanları olduğunu ve orayı da unutamayacaklarını sözlerine ekledi.
Öztürk, “Bulgar göçmeni” olarak adlandırılmanın kendilerini incittiğini ve bunun bir ırkı temsil ettiği için doğru bir tanımlama olmadığını belirtti. Bu zorunlu göçün mağdurları, yaşadıkları kimlik mücadelesi ve travmalarla dolu anılarıyla hala ayakta durmaya çalışıyor.
