Küresel Piyasalar Orta Doğu Barış Umuduyla Yükselişte: Petrol Fiyatları Düştü, Borsalar Rekor Kırdı

Orta Doğu’da kalıcı barışın tesis edilebileceğine dair artan iyimserlik, geçtiğimiz hafta küresel finans piyasalarında belirgin bir olumlu etki yarattı. Taraflar arasındaki barış ihtimalinin yükselmesi, petrol fiyatlarında bir geri çekilmeye yol açarken, bu durum küresel piyasalardaki risk iştahını da artırdı. Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatlarının olası barışla birlikte daha akıcı hale geleceği beklentisi ve Amerika Birleşik Devletleri’nden gelen güçlü şirket bilançoları, piyasalardaki pozitif havanın diğer önemli destekleyicileri oldu. Ancak, taraflardan gelen çelişkili açıklamalar, devam eden ateşkes sürecinin kırılganlığını da gözler önüne serdi.

Ticaret cephesinde, ABD Başkanı Donald Trump’ın Avrupa Birliği’ne (AB) ticaret anlaşmasındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi için 4 Temmuz’a kadar süre tanıdığı ve aksi takdirde AB’ye yönelik gümrük vergilerinin artırılacağı yönündeki açıklamaları piyasalarda dikkatle takip edildi. ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları da piyasaların odağındaydı. New York Fed Başkanı John Williams, yüksek enflasyon, iş gücü piyasasından gelen karmaşık sinyaller ve Orta Doğu’daki çatışmanın yarattığı belirsizliklerin alışılmadık bir durum oluşturduğunu belirtti. Williams, para politikasının mevcut duruşunun tam istihdam ve fiyat istikrarı hedeflerine yönelik riskleri dengelemek için uygun olduğunu ifade etti.

Makroekonomik veri akışında ise ABD’de tarım dışı istihdamın nisanda beklentilerin üzerinde 115 bin kişi artması ve işsizlik oranının yüzde 4,3 seviyesinde sabit kalması dikkat çekti. ADP özel sektör istihdamındaki artış da ABD’nin istihdam piyasasının dirençli kaldığına işaret etti. Analistler, bu durumun ekonomik aktivitenin dayanıklılığını koruduğunu ve Fed’in enflasyon ile resesyon arasındaki politika ikilemini hafifletebileceğini kaydetti.

Orta Doğu’da barışın sağlanabileceğine dair iyimserlik, Brent petrolün varil fiyatının geçen hafta yüzde 8,1 azalarak 98,9 dolara gerilemesine neden oldu. Fed’e yönelik ‘şahin’ beklentilerin azalması ve petrol fiyatlarındaki düşüşle enflasyonist baskıların hafifleyeceği tahminleri, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizinin haftayı yatay seyirle yüzde 4,36’dan tamamlamasını sağladı. Dolar endeksi de gerilimlerin azalacağı beklentisiyle haftayı yüzde 0,3 azalışla 97,8 seviyesine indi. Altının onsu ise dolardaki zayıflama ve tahvil faizlerindeki geri çekilmeyle haftayı yüzde 2,2 artışla 4 bin 715 dolardan kapattı. Önümüzdeki hafta ABD’de açıklanacak enflasyon verileri ve ABD Başkanı Trump’ın Çin ziyareti, piyasaların yönünü belirlemede etkili olacak.

New York borsasında, Orta Doğu’da barış umudu ve şirketlerin açıkladığı güçlü bilançolar, haftanın pozitif geçmesine neden oldu. Özellikle çip şirketi Advanced Micro Devices (AMD), güçlü kar ve gelir rakamlarıyla hisselerinde yüzde 18,9’luk bir değer artışı kaydetti. Bu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 2,33, Nasdaq endeksi yüzde 2,38 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,22 yükselerek rekor seviyelere ulaştı.

Avrupa borsalarında ise Orta Doğu’daki gerilimlerin enerji maliyetlerini yüksek tutması ve Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz artırımına gideceğine yönelik beklentilerin güçlenmesiyle karışık bir seyir izlendi. ABD Başkanı Trump’ın AB menşeli otomobil ve kamyonlara yönelik tarifeleri artırma tehdidi de piyasalarda risk algısını sürdürdü. Öte yandan, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Trump ile yaptığı görüşmede gümrük tarifelerinin azaltılması yönünde ilerleme kaydedildiğini bildirdi. İngiltere’de yerel seçim sonuçları ve siyasi belirsizlikler, tahvil piyasasında satış baskısı endişelerini artırdı. Avro Bölgesi’nde üretici enflasyonundaki artış ve Almanya’da sanayi üretimindeki düşüş, ekonomik aktivitenin ivme kaybedebileceğine dair endişeleri körükledi.

Asya borsalarında, Orta Doğu’daki gerilimlerin azalabileceğine dair iyimserlik ve güçlü şirket bilançoları, teknoloji sektörünün öncülüğünde sert yükselişleri beraberinde getirdi. ABD ile İran arasında anlaşma beklentisi, risk iştahını artırırken, bu durumun Asya ekonomileri için rahatlatıcı olacağı düşünülüyor. Çin ve ABD arasındaki ekonomik ilişkilerdeki gelişmeler de yakından takip edildi. Japonya Merkez Bankası (BoJ) tutanaklarına göre, enerji şokunun uzaması durumunda faiz artırma ihtiyacı duyulabileceği belirtildi. Bu gelişmelerle Japonya’da Nikkei 225, Güney Kore’de Kospi, Hong Kong’da Hang Seng ve Çin’de Şanghay bileşik endeksleri rekor seviyelerde kapandı.

Yurt içinde ise Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 4,29 yükselişle tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi. Dolar/TL, haftayı yüzde 0,4 artışla 45,3660’tan tamamladı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, temel önceliklerinin fiyat istikrarını sağlamak olduğunu ve kararlılıklarından taviz vermeyeceklerini vurguladı.

Kaynak: https://www.trthaber.com/haber/ekonomi/kuresel-piyasalar-iyimserlik-fiyatladi-944552.html