AB’den Son Dakika Açıklaması: Schengen Bölgesi İspanya’ya Kapatılamaz! Sebte’deki Göçmen Krizi Neden Durdurulamıyor?
Brüksel’de gazetecilere açıklamalarda bulunan üst düzey bir Avrupa Birliği (AB) yetkilisi, İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprağı Sebte’de yaşanan son olaylarla ilgili soruları cevapladı.
Yetkili, Schengen Sınır Kanunu çerçevesinde Sebte ve Melilla için özel düzenlemeler uygulandığını belirtti. Özellikle, Schengen Sınır Kanunu’nun 41. maddesi gereğince, bu bölgelerden ayrılan bireylerin sınır kontrollerine tabi tutulmaya devam ettiğinin altını çizdi ve bu durumun önemini vurguladı. AB yetkilisi, Sebte’den Avrupa anakarasına veya diğer AB üye ülkelerine doğru izinsiz bir geçişin yaşanmadığını ifade etti.
Bazı üye devletlerin dile getirdiği ‘Schengen Bölgesi’nin İspanya’ya kapatılması’ taleplerine de değinen yetkili, bu konuda herhangi bir spekülasyona mahal olmadığını vurguladı. Hukuki durumun net olduğunu belirten yetkili, Sebte ve Melilla için özel kuralların yürürlükte olduğunu hatırlattı. Bu bölgelerden İspanya anakarasına veya diğer AB ülkelerine seyahat eden herkesin sınır denetimlerinden geçtiğini, bu nedenle Sebte’den kontrolsüz geçişin mümkün olmadığını aktardı. Sebte’nin AB’nin dış sınırının bir parçası olduğunu ve sınır kontrollerinin titizlikle uygulanması gerektiğini belirten yetkili, İspanya’nın dış sınır yönetiminden ve bu sürecin idaresinden açıkça sorumlu olduğunu ekledi. Yetkili, Sebte’den İspanya anakarasına yönelik herhangi bir kontrolsüz geçişin yaşanmadığını bir kez daha teyit etti.
AB yetkilisi, mevcut durumun kontrol altına alınmasının yetkililerin en önemli önceliği olduğunu dile getirdi. Sebte’ye ulaşan kişilerin Fas’a geri gönderilmesi ve iltica talebinde bulunanların İltica ve Göç Paktı kuralları çerçevesinde hızla değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Uluslararası koruma veya iltica koşullarını taşımayan bireylerin ise yine yasal çerçevede Fas’a iade edilmesinin amaçlandığını sözlerine ekledi.
Schengen Bölgesi’nin tamamen kapatılması olasılığına dair ise yetkili, tüm üye ülkelerde Schengen kurallarının uygulamalarının düzenli olarak incelendiğini hatırlattı. AB Komisyonu’nun, sınır geçiş noktalarında ciddi aksaklıklar saptaması durumunda ‘ciddi eksiklik raporu’ düzenlediğini açıklayan yetkili, bu raporun önce ilgili üye devletle istişare edildiğini, ardından AB Konseyi’nde görüşüldüğünü ve sorunların çözümü için acil bir izleme sürecinin başlatıldığını kaydetti. Bu süreçte, ilgili ülkenin eksiklikleri gidermeye yönelik bir eylem planı hazırladığını belirten yetkili, nihai kararın Konsey tarafından verildiğini söyledi.
Yetkili, olayların hala devam ettiğini ve bu aşamada kapsamlı bir değerlendirme yapmanın erken olduğunu vurguladı. Mevcut durumda böyle bir sürecin başlatılamayacağını, zira Sebte ile Schengen Bölgesi arasında zaten sınır kontrollerinin uygulandığını ve gelişmelerin takip edildiğini belirtti.
Sebte’ye ulaşan kişilerin geri gönderilmesi konusuna da değinen AB yetkilisi, Fas’ın AB’nin güvenli menşe ülkeler listesinde bulunduğunu hatırlattı. Bu durumun, AB’ye gelerek iltica talebinde bulunan Fas vatandaşlarının genellikle uluslararası koruma şartlarını karşılamadığı anlamına geldiğini ve başvuruların hızla sonuçlandırılıp kişilerin Fas’a iade edilmesini kolaylaştırdığını belirtti. Yetkili, mevcut yasal altyapının, AB’de kalma hakkı olmayan bireylerin hızlıca geri gönderilmesi için gerekli tüm imkanları sunduğunu ifade etti.
Ayrıca, İspanya ile Fas arasında uzun yıllardır geçerli olan ikili geri kabul anlaşmasının etkin bir şekilde işlediğini de sözlerine ekledi. İspanyol ve Fas makamlarının, geri dönüşlerin sağlanması amacıyla yakın bir iş birliği içinde olduğunu belirten yetkili, son verilere göre önemli sayıda kişinin gönüllü olarak Fas’a döndüğünü ve bunun sevindirici bir gelişme olduğunu ifade etti.
AB sınır koruma ajansı Frontex’in halihazırda destek verdiğini ve yaklaşık 30 personelinin liman bölgesinde görev yaptığını aktardı. İspanyol yetkililerden ek Frontex desteği talebi gelmediğini belirten yetkili, böyle bir talep olması durumunda desteği artırmaya hazır olduklarını söyledi.
AB yetkilisinin açıklamasına göre, mevcut öncelikler Fas’tan gerçekleşen hareketliliğin durdurulması ve Sebte’ye ulaşan kişilerin mümkün olan en kısa sürede Fas’a iadesidir.
Fas ile AB arasında köklü ve geniş kapsamlı bir iş birliği bulunduğunu vurgulayan yetkili, Fas makamlarının sınır kontrollerini sıkılaştırdığını, kuzey yönlü bazı tren ve otobüs seferlerini iptal ettiğini ve Sebte’ye yönelik hareketliliği durdurmak için gerekli önlemleri aldığını belirtti.
Yetkili, Faslı yetkililerle yakın temasın devam ettiğini belirterek şunları ekledi: “AB, göç yönetimi konusunda Fas’a önemli finansal destek sağlamaktadır. Bu desteğin mevcut krizde en üst düzeyde kullanılmasını bekliyoruz. Gelecekte benzer durumların önüne geçmek için de Fas ile iş birliği içinde olası eksiklikleri gözden geçirecek, özellikle insan kaçakçılığı şebekeleriyle mücadele kapasitesini ve Fas’ın kendi dış sınır kontrollerini güçlendirmek adına iş birliğimizi artıracağız.”