Türkiye’den Drone Uçuşlarına Dünya İlkini Getiren SHGM Talimatı: İzinler Kolaylaşıyor!
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı bünyesinde yaptığı bir duyuruyla, insansız hava aracı (İHA) sistemlerine yönelik ulusal mevzuat çalışmalarının sona erdiğini belirtti. Bu düzenlemeler, güncel gereksinimler, teknolojik ilerlemeler ve küresel standartlar göz önünde bulundurularak yenilendi.
Yeniden yapılandırılan “İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı”nın onaylanıp resmiyet kazandığı açıklandı. Yeni yönetmelik, drone sistemlerinin kayıt, tescil, ithalat, operasyonel süreçler, pilot yetkilendirmesi, üretici ve ithalatçı sorumlulukları ile güvenlik ve denetim mekanizmalarına dair tüm hükümleri kapsamlı bir şekilde güncelliyor. Bu önemli değişiklik, Türkiye genelindeki 90 bini aşkın insansız hava aracının sahibini ve yaklaşık 2 milyon İHA pilotunu doğrudan etkileyecek.
Talimatın getirdiği en kritik yenilik ise uçuş yetkisinin, drone’un ağırlığından bağımsız hale getirilerek pilotun lisans derecesine (P0 amatör, P1 ticari, P2 ileri seviye) göre belirlenmesi oldu. Bu modelin, küresel çapta ilk kez Türkiye’de hayata geçirildiği ve uluslararası normlara uygun, daha basit ve işlevsel bir yetkilendirme sistemi sunduğu vurgulandı.
Yeni talimatın, drone uçuş izinlerini önemli ölçüde basitleştireceği ve hızlandıracağı belirtildi. Artık her uçuş için ayrı ayrı risk analizi yapılması zorunluluğu kalkıyor; tüm kayıt ve izin süreçleri tek bir dijital platform üzerinden yürütülecek. Haritalarda belirlenen “yeşil bölgelerde” ek bir izin almadan uçuş yapılabilecek. Ayrıca, oyuncak kategorisindeki basit İHA’lar, lisans ve kayıt zorunluluğundan muaf tutulacak.
Bu kolaylıklar sağlanırken güvenliğin ihmal edilmediği, aksine coğrafi sınırlama (geofence), uzaktan tanımlama ve yazılım sertifikasyonu gibi teknik standartların mecburi kılındığı ifade edildi. Uzun menzilli ve otonom drone uçuşları için özel İHA koridorları da belirlendi.
Mevcut İHA belge ve lisans sahiplerinin kazanılmış haklarının korunacağı ve yeni sisteme uyum sağlamaları için 31 Temmuz 2027 tarihine kadar bir geçiş süresi tanındığı özellikle belirtildi.
Açıklamada, Türkiye hava sahasındaki insansız hava aracı trafiğini merkezi olarak izleyecek, kaydedecek ve yönetecek olan “İnsansız Hava Aracı Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS)” adlı dijital platformun yakında devreye alınacağı bilgisi verildi. Bu sistem, uçuş bildirimleri, izin ve yetkilendirme süreçleri, kısıtlı bölgeler ve İHA koridoru verilerini yayımlayacak. Tüm bu işlemler İHATTYS üzerinden yürütülecek. İHATTYS ve entegrasyon süreçleri hakkında detaylı bilgilere ihatakip.shgm.gov.tr adresinden erişilebileceği bildirildi.
