Türkiye Ormanları Kül Oluyor: Yangınların %54’ü Neden İhmalden Çıkıyor? İşte Şok Eden Rakamlar!
Tarım ve Orman Bakanlığı’nın açıkladığı verilere göre, Türkiye’deki ormanlık alanlar son dönemde istikrarlı bir büyüme kaydetti. Ülkenin orman envanteri çalışmalarına bakıldığında, 1973’te 20 milyon 199 bin 296 hektar olan orman varlığı, 2023 yılında 23 milyon 363 bin 71 hektara çıktı. Bu artış devam ederek 2024’te 23 milyon 363 bin 84 hektara, geçtiğimiz yıl ise 23 milyon 375 bin 331 hektara ulaştı.
Türkiye’nin toplam yüz ölçümünün yaklaşık yüzde 30’unu kaplayan ormanların dağılımı incelendiğinde, “boşluklu kapalı ormanlar” 9 milyon 483 bin 118 hektarlık bir alanı kapsayarak tüm ormanlık bölgelerin yüzde 41’ini oluşturuyor. Geriye kalan yüzde 59’luk kısım ise 13 milyon 892 bin 213 hektarlık “normal kapalı orman” alanlarından meydana geliyor. Son verilere göre, koru ormanları 22 milyon 134 bin 523 hektarlık bir alana sahipken, baltalık ormanları 1 milyon 240 bin 808 hektar olarak kaydedildi.
8 santimetreden daha büyük çapa sahip ağaçların hacim ve dağılımını gösteren “ağaç serveti”nin 1973’ten 2025’e kadar olan dönemdeki yıllık artışı 1,81 milyar metreküp olarak hesaplandı. Geçtiğimiz yıl ise ağaç artım miktarı yaklaşık 51 milyon metreküpe yükseldi.
Ancak, iklim değişikliğinin yol açtığı ani sıcaklık yükselişleri ve düşük nem oranları nedeniyle orman yangınlarının sayısında gözle görülür bir artış yaşanıyor. Ülkemizdeki orman yangınlarının istatistiklerine bakıldığında, 2020’de 3 bin 399 yangın kaydedilirken, 2021’de 2 bin 793, 2022’de ise 2 bin 160 yangın meydana geldi. 2023’te bu sayı 2 bin 579’a, 2024’te ise rekor bir seviyeyle 3 bin 797’ye çıktı. Son olarak geçtiğimiz yıl 3 bin 224 orman yangını yaşandı.
Son 37 yılın kayıtlarına göre, Türkiye’de en fazla orman yangını 3 bin 797 olayla 2024 yılında rapor edildi. Bu yangınlar sonucunda, 2020’de 20 bin 971 hektar, 2021’de ise dikkat çekici bir şekilde 139 bin 503 hektar ve 2022’de 12 bin 799 hektarlık orman alanı kül oldu. Yanan alan miktarı 2023’te 15 bin 520 hektar, 2024’te 27 bin 485 hektar ve en son geçtiğimiz yıl ise tam 81 bin 473 hektar olarak kayıtlara geçti.
Orman yangınlarının nedenleri dört ana kategori altında inceleniyor: kasıt, ihmal-kaza, doğal sebepler ve sebebi bilinmeyen durumlar. Geçen yıl çıkan orman yangınlarının büyük çoğunluğunun nedeni ihmal olarak belirlendi. İhmal kaynaklı 1753 yangında, ne yazık ki 40 bin 32 hektarlık ormanlık alan tahrip oldu. Kasıtlı çıkarılan 160 yangında 3 bin 546 hektar, doğal etkenlerle oluşan 279 yangında ise 269 hektar alan zarar gördü. Sebebi henüz aydınlatılamayan 1032 yangında ise 37 bin 626 hektarlık bir alanın yok olduğu tespit edildi.
Orman alanlarının sürdürülebilir bir şekilde, çevreye ve insan sağlığına duyarlı yönetilip yönetilmediğini belirlemek amacıyla bağımsız kuruluşlar tarafından denetimler gerçekleştiriliyor. Bu denetimler sonucunda ormanlar uluslararası standartlara uygun olarak belgelendiriliyor. Bu denetimler sayesinde belgelendirilen orman alanı, 2024’te toplam ormanların yüzde 42,3’ünü oluştururken, 2025’te 1 milyon 491 bin 221 hektarlık bir artışla yüzde 48,7’ye ulaştı.
Ekoturizm ve rekreasyonel potansiyeli yüksek olan alanlarda planlanan ekoturizm parkurlarının sayısı da geçtiğimiz yıl yüzde 12,9’luk bir artışla 140’a çıktı. Ormanlar üzerindeki baskıyı hafifletmek, orman-halk bağlarını güçlendirmek ve ormanların sürdürülebilirliğini desteklemek amacıyla orman köylülerine sunulan desteklerden geçtiğimiz yıl 10 bin 830 aile faydalandı. Ekonomik kalkınmayı hedefleyen destekler arasında yer alan “el ve ev sanatları” yardımından yararlanan aile sayısı 2024’te 142 iken, 2025 yılında bu sayı 773’e yükseldi.
