Hürmüz Boğazı 94 Günlük Kâbusu: Küresel Ticaret Çöküşte, Navlun Fiyatları Tavan Yaptı!
Dünyanın en hayati deniz ticaret yollarından biri olan Hürmüz Boğazı, 94 gündür trafiğe kapalı olmaya devam ediyor. ABD yönetiminin boğazın yakın zamanda yeniden açılacağına dair iyimser açıklamaları olsa da, sektör profesyonelleri kalıcı bir barış anlaşması sağlanmadan gemilerini bu riskli bölgeye sevk etme konusunda isteksiz olduklarını belirtiyor.
Normal koşullarda günde ortalama 100 yük gemisinin geçtiği 21 millik bu kritik geçitte, son zamanlarda yalnızca birkaç geminin ilerleyebildiği rapor ediliyor. Araştırma şirketlerinin verilerine göre, geçen cuma günü boğazdan sadece yedi gemi geçerken, hafta sonu bu sayı dörde düştü.
Uzmanlar, küresel pazarların normalleşmesi için mevcut hareketliliğin yetersiz kaldığının altını çiziyor. Dünya petrol arzının yaklaşık %20’sinin yanı sıra, küresel ekonomi için yaşamsal önem taşıyan sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ve gübre sevkiyatının sekteye uğraması, enerji piyasalarında doğrudan bir sarsıntıya yol açtı.
Hafta sonu bölgedeki çatışmaların tekrar yoğunlaşması ve barış görüşmelerinin tıkanmasıyla birlikte petrol fiyatları yeniden yükselişe geçti.
Sektör temsilcileri, gemi işletmecileri ve sigorta şirketlerinin düzenli seferlere devam edebilmesi için birkaç başarılı geçişten çok daha fazlasına, yani uzun vadeli bir güvenlik ortamına ihtiyaç duyulduğunu ifade ediyor.
Geçtiğimiz ay ticari gemilere askeri koruma sağlama çabaları kısa ömürlü olurken, ABD Merkez Komutanlığı şu anda gemilere doğrudan refakat etmediklerini, sadece iletişim ve koordinasyon desteği sunduklarını bildirdi.
Bölgede savaşın başlangıcından bu yana 39 gemi saldırıya uğradı ve 11 denizci hayatını kaybetti. Son olarak Basra Körfezi’nde seyreden bir kargo gemisinin kaynağı belirsiz bir mühimmatla vurulması, tehdidin ciddiyetini bir kez daha gözler önüne serdi.
Körfez ülkelerine gıda ve temel ihtiyaç maddeleri taşıyan konteyner gemilerinin de bölgede mahsur kalması krizi derinleştiriyor. Dünyanın en büyük konteyner taşıma şirketlerinden bazılarının gemileri mayıs ayından bu yana limanlardan ayrılamıyor. Bu küresel aksaklık, dünyanın diğer bölgelerindeki nakliye maliyetlerinin de artmasına neden oluyor.
Yunanistan merkezli bazı tanker işletmecileri, tarihi seviyelere ulaşan navlun fiyatları sayesinde ilk çeyrek gelirlerini %200’den fazla artırdıklarını açıkladı. Sektör sözcüleri, boğaz yeniden açılsada hasarın telafi edilmesi, aylardır bekleyen mürettebatın değiştirilmesi ve petrol sahalarının tekrar üretime geçmesinin zaman alacağını, bu nedenle küresel piyasalarda güvenin bir gecede inşa edilemeyeceğini vurguluyor.
