Çizmeli Kedi Masalındaki Kedinin Neden Çizmeleri Var?
çizmeli kedi masalını duymuşsunuzdur. en eski yazılı anlatımı yaklaşık 1550’lerde, italyan yazar giovanni francesco straparola’nın straparola’nın şakalı geceleri’nde yer alan şanslı costantino hikayesinde karşımıza çıkar.
filmini izledim ben diyenler adına ben yine de masalın gerçek hikayesini kısaca bahsedelim derim
hikaye, bir değirmencinin ani ölümü ve ardından mal varlığının üç oğlu arasında eşitsiz bir şekilde dağıtılmasıyla başlar. en büyük oğul değirmeni, ortanca oğul eşeği, en küçük oğul ise o zamana kadar sadece farelerle ilgilenmesi için evde tutulan aile kedisini alır.
neyse ki, en küçük oğul yakınırken kısa süre sonra bunun sıradan bir kedi olmadığını keşfeder. konuşabilen bir kediye sahip olduğunu anladığında, kedisinin istediği botları ona hemen verir. sonra kedi bir dizi zekice hileyle efendisinin zengin olması için harekete koyulur. bolca yaramazlık ve kurnazlık yaşanır ve kedinin kralı kandırmak için hazırladığı ayrıntılı bir plan da dahil olmak üzere bir dizi başarılı hileden sonra, değirmencinin oğlu markiz unvanını alır ve kralın kızı prensesle evlilik yapar.
bu masala baktığımızda gözümüze ilk önce kedi figürü çarpar
buradaki karakter seçiminde neden kedi sorusunu sorarız. nedenden bir tilki, bir çakal ya da bir karga değildir. sonuç olarak masal diyarında diğer hayvanlar daha çok kurnaz ve hilekar terimlerini üzerinde toplamışlardır. belkide bu konuyu şöyle açıklayabiliriz; kedinin doğası insanın doğasına yapışmıştır yani bir nevi onunla bir yaşamaktan kaynaklanmıştır. fakat diğer hayvanlar için bunu söylemek mümkün değildir çünkü diğer hayvanların insanlardan ayrı bir yaşam biçimi bulunmaktadır.
sonra insana yakın diğer hayvanları düşündüğümüzde ise… at asildir, fakat bir şekilde boyun eğer, köpek ise zaten sadakatle bize zincirlidir. kedi ise bize en çok benzeyen hayvandır diyebiliriz. hatta masala uygun bir tanım yapacak olursak feodal dünyanın çamurlu sokaklarında kirlenmeden kuralları esneten tek canlıdır. onun için masalımızdaki kedi aslında düşünülmüş figürdür.
sonra bir noktada durup sorulması gereken soru şudur, kedi gerçekten iyi midir?
çünkü kedi zekidir, efendisini yoksulluktan kurtarır, onu zengin eder ve hikaye mutlu sonla biter. fakat bunları yaparken yalan söyler, insanları kandırır, sahte bir kimlik yaratır, köylüleri tehdit eder ve sonunda bir devin sahip olduğu toprakları hileyle ele geçirir. aslında masal bize iyi sonuçlara kötü yollarla ulaşmanın mümkün olup olmadığını sorgulatır.
ayrıca kedimiz çizmelidir
çünkü normal bir kediyi kimse dinlemez ya da kale almaz. onun için yazar kediye ustaca bir eşya kullandırır; bir çizme. sizi görmesem de gözlerinizi devirdiğinizin farkındayım. fakat eski zamanlarda çizme, sadece ayakları koruyan basit bir giysi parçası değildi. daha çok sosyal statü, askeri güç, zenginlik ve makamın en önemli sembollerinden biriydi. onun birini etkilemenin ana yolu her zaman olduğu gibi yalanı süsleyip satma mekanizmasıydı.
bu nedenle kedi sıradan bir hilebaz değildir. o, toplumun kurduğu oyunun kurallarını diğerlerinden daha iyi okuyan bir karakterdir. aslında günümüz siyasetçileri ya da bu şekilde fondan vurgunu yapanlar da bizim masalımızın kedisidir. neyse konumuza dönecek olursak kedinin etik açıdan en rahatsız edici tarafı da budur.
çünkü zeka kavramı kendi başına ahlaklı bir kavram değildir. bir insan zekasını bir başkasını kurtarmak için de kullanabilir, onu kandırmak için de. masalda kedimiz ikinci yolu seçer. ne acıdır ki masal onu bunun için cezalandırmaz. tam tersine, başarılı olduğu her hile için onu biraz daha yükseltir. böylece masal, çocukken fark etmediğimiz oldukça sert bir gerçekliği ortaya çıkarır. dünya her zaman en dürüst olana değil, kuralları en iyi şekilde dolanana mı kapıyı açar?
uzun lafın kısası dünya size bazen bir değirmen bırakmaz. bazen elinizde kalan tek şey, bir kedi kadar değersiz görünen bir çaresizliktir. ama unutmayın çaresizliğiniz sizi bir yalanın veya etik çöküşün içine çekmesin. masal bize dünyada neyin kazandığını gösterse de biz insan olarak neyi seçeceğimize o soğuk gerçekliğe bakarak karar verimeliyiz.
son…
Kaynak: https://eksiseyler.com/cizmeli-kedi-masalindaki-kedinin-neden-cizmeleri-var